Teoria decyzji

Komputerowe wspomaganie decyzji

Gwałtowny ewolucja technologii informatycznych spowodował, że systemy komputerowe zaczęły sprawować istotną rolę wewnątrz procesach decyzyjnych, w szczególności tam, gdzie do podjęcia decyzji konieczne jest szybkie przetworzenie ogromnych ilości danych (np. w środku dużych przedsiębiorstwach) czy gdzie portret sytuacji decyzyjnej wymaga zastosowania skomplikowanych obliczeniowo modeli.

W licznych obszarach działalności różne kategorie systemów pełnią różne role:

  • systemy transakcyjne – zadaniem tych systemów jest zaopatrywanie aktualnych informacji, potrzebnych do podejmowania decyzji na poziomie operacyjnym; systemy transakcyjne mogą ponadto zasilać danymi systemy wyższego poziomu
  • hurtownie danych – dostarczają zagregowanych informacji potrzebnych do podejmowania decyzji taktycznych plus strategicznych
  • systemy informowania kierownictwa – dostarczają z niższych systemów informacje przygotowane w środku tryb ułatwiający podejmowanie decyzji na najwyższych szczeblach kierowniczych (systemy raportujące, wizualizacyjne)
  • systemy wspomagania decyzji – rząd ta obejmuje dwójka typy systemów:
    • systemy klasy business intelligence – systemy analityczno-decyzyjne w środku dużych organizacjach, zasilane z hurtowni danych to znaczy prosto z mostu z systemów transakcyjnych, ekstrahują z dostarczonych informacji wiedzę wykorzystując bazę zaawansowanych modeli statystycznych, optymalizacyjnych czyli algorytmy sztucznej inteligencji
    • specjalistyczne systemy decyzyjne – ich zadaniem jest urządzenie korzystania z jednego czyli kilku modeli, wykorzystywane zazwyczaj wskroś analityków innymi słowy do automatyzacji procesu decyzyjnego (np. w środku medycynie)
    • inteligentne systemy wsparcia decyzyjnego (IDSS – Intelligent Decision Support Systems), odkąd lat 90., w środku stanie ciągłego rozwoju – zobacz Google, w szczególności wewnątrz dziedzinach tzw. wysokiego ryzyka dodatkowo wielkich infrastruktur krytycznych np.dla operatorów sieci systemów energetycznych, dodatkowo na rzecz zarzadząnia zagrożeniami (emergency) przemyslowymi dodatkowo kataklizmami naturalnymi dużej skali. Takie systemy wymagają współpracy zespołów interdyscyplinarnych, wielu organizacji plus zaawansowanych technologii systemowych, informatycznych, sztucznej inteligencji dodatkowo modeli socio-kognitywistycznych.